Het Vlinderhuis schenkt jarig Oene insectenhotel ‘De Kleine Vos’

door | nov 19, 2026 | Nieuws

Foto :  Anneke Filmer. 

 

OENE – Ter gelegenheid van het 850-jarig bestaan van Oene heeft Het Vlinderhuis Epe op woensdag 18 november het insectenhotel ‘De Kleine Vos’ aan het dorp geschonken. Jan Lowin IJzerman, sinds 2022 voorzitter van Oener Belang, nam het cadeau namens de vereniging in ontvangst. Leerlingen van De Bongerd en de School met de Bijbel waren betrokken bij een dag waarop het niet alleen ging over de geschiedenis van het dorp, maar vooral over de toekomst: bomen, insecten, een gezonde bodem en een schone leefomgeving.

Een cadeau voor 850 jaar Oene

Bij de Horsthoekweg kreeg Oene met ‘De Kleine Vos’ een tastbare herinnering aan zijn jubileum. De schenking door Het Vlinderhuis Epe aan Oener Belang werd in aanwezigheid van kinderen, begeleiders en betrokken dorpsbewoners overgedragen. Het insectenhotel is bedoeld om voorbijgangers nieuwsgierig te maken naar het kleine leven dat vaak onopgemerkt blijft.

Een jubileum nodigt uit om terug te kijken. Maar wie 850 jaar geschiedenis viert, mag ook vooruitkijken: wat geven we door aan de volgende generaties? Een dorp bestaat niet alleen uit huizen en straten. Het bestaat ook uit zijn bodem, bomen, water, planten, dieren en mensen. Al die onderdelen zijn met elkaar verbonden.

Waarom de naam ‘De Kleine Vos’?

De kleine vos is een dagvlinder met opvallende oranje vleugels, donkere tekeningen en een rij blauwe vlekjes langs de vleugelranden. Hij is een vertrouwde verschijning in tuinen en bloemrijke bermen. Zijn rupsen leven van brandnetels: planten die mensen vaak liever verwijderen, maar die voor deze vlinder van levensbelang zijn.

Dat is precies het verhaal dat Het Vlinderhuis met de naam wil vertellen. Wat voor mensen onkruid lijkt, kan voor een rups voedsel zijn. Bloemen leveren nectar; een gezonde bodem draagt planten; planten bieden insecten voedsel en beschutting. Het insectenhotel is overigens niet bedoeld als onderkomen voor de vlinder zelf. Afhankelijk van de inrichting biedt het vooral nestel- en schuilmogelijkheden voor bepaalde andere insecten, waaronder solitaire bijen. De vlinder staat symbool voor de samenhang in de natuur.

De Horsthoekweg als onderdeel van een groter verhaal

De plek aan de Horsthoekweg is een zichtbaar aanknopingspunt om het landschap rond Oene beter te leren kennen. Het dorp heeft een lange geschiedenis waarin bodem, landbouw, water en bewoning nauw met elkaar verweven zijn. Juist hier kan een klein insectenhotel aanleiding geven tot grote vragen: wat leeft er in de berm? Welke planten hebben insecten nodig? Wat gebeurt er met regenwater en met afval dat op straat blijft liggen?

Een insectenhotel alleen redt de biodiversiteit niet. Daarvoor zijn ook geschikte voedselplanten, bloemrijke plekken, nestgelegenheid en zorgvuldig beheer nodig. De waarde van ‘De Kleine Vos’ zit daarom niet alleen in het object zelf, maar ook in het verhaal dat het vertelt.

Project FACET verbindt de dorpen

‘De Kleine Vos’ is onderdeel van Project FACET, het initiatief van Het Vlinderhuis Epe, vanuit Stichting Apoldro. Verspreid over de gemeente Epe groeit een netwerk van cortenstalen insectenhotels, elk met een eigen naam, een eigen plek en een eigen verhaal. De locaties in Epe, Emst, Vaassen en Oene worden zo met elkaar verbonden.

Het project is geïnspireerd op het facetoog van een vlinder: vele kleine onderdelen vormen samen één groter beeld. Het ene hotel vertelt over water, het andere over bomen, bodem, biodiversiteit, energie of de geschiedenis van het landschap. Samen laten ze zien hoe processen elkaar beïnvloeden. Water stopt niet bij een dorpsgrens, insecten verplaatsen zich door het landschap en een gezonde bodem is van belang voor planten, dieren én mensen.

FACET is daarmee meer dan een verzameling insectenhotels. Het is een uitnodiging om te kijken, te luisteren, te onderzoeken en verbanden te ontdekken. Ook scholen, bewoners, verenigingen en organisaties zijn onderdeel van dat netwerk: ieder levert zijn eigen facet aan het geheel.

Eerst bomen en struiken planten tijdens Boomplantdag

De ochtend begon met de Boomplantdag van Landschapsbeheer Gelderland. Van 9.00 tot 10.30 uur gingen leerlingen van De Bongerd aan de slag met het planten van bomen en struiken. Wethouder Jan van Limburg en Leontien Witjes van de afdeling Groen van de gemeente Epe hielpen daarbij mee. Pas na deze plantactiviteiten sloten de leerlingen van de School met de Bijbel aan voor het vervolg van de dag, met de schenking van het insectenhotel en aandacht voor een schone leefomgeving.

Het beplantingsplan laat zien dat het om meer ging dan het planten van enkele bomen. Het beschrijft een nieuw vogelbosje van 165 vierkante meter met 165 bosplantsoenplanten en de aanvulling van een bestaande houtsingel over 95 vierkante meter met 95 planten. Onder de genoemde soorten zijn onder meer meidoorn, lijsterbes, wilde liguster, Gelderse roos, hazelaar en kardinaalsmuts. De soortenrijkdom biedt kansen voor beschutting, voedsel en leefgebied voor vogels en insecten. Zo konden de kinderen zelf zien dat een gezonde, vruchtbare bodem de basis vormt voor nieuw groen.

Het Vlinderhuis legde vervolgens de verbinding tussen die vruchtbare bodem en zwerfafval. Plastic kan door verwering in kleinere deeltjes uiteenvallen. Sigarettenfilters bevatten kunststofvezels en kunnen verontreinigende stoffen afgeven. Afval dat blijft liggen, kan via regen en watergangen ook buiten de vindplaats terechtkomen. Een schone leefomgeving vraagt daarom niet alleen om planten en verzorgen, maar ook om voorkomen dat afval in de natuur belandt.

Twaalf jaar opruimen: van volle zakken naar een halve

Na de activiteiten gingen de kinderen en begeleiders, ondanks de regen, Oene in om zwerfafval op te ruimen. Met afvalgrijpers en emmers zochten zij naar weggegooide verpakkingen en ander afval. Het resultaat: ongeveer een halve vuilniszak.

Dat lijkt misschien weinig, maar voor Het Vlinderhuis is juist die kleine hoeveelheid veelzeggend. De organisatie maakt Oene al twaalf jaar schoon. In de beginjaren leverden opruimrondes nog volle vuilniszakken op. In de loop van de jaren is de hoeveelheid aangetroffen afval steeds verder afgenomen. De halve zak van deze dag past in die positieve ontwikkeling.

Ook Oener Belang draagt bij aan het schoonhouden van het dorp. Nog in september ruimden leden tijdens World Cleanup Day zwerfafval op. Het is de gezamenlijke inzet van kinderen, scholen, bewoners, vrijwilligers en verenigingen die het verschil maakt. Eén opruimronde is geen volledige meting van de netheid van een dorp, maar de ervaringen over twaalf jaar laten zien waarom volhouden belangrijk is.

De kern van de boodschap aan de kinderen was helder: de plek waar jij woont, speelt en naar school gaat, is óók de leefomgeving van insecten, vogels en andere dieren. Wie zijn eigen omgeving schoonhoudt, zorgt daarmee niet alleen voor zichzelf.

Warme chocolademelk bij Kulturhus Oene

Bij Kulturhus Oene zorgde Zwier van de Weerd, lid van Oener Belang, voor warme chocolademelk. Op een natte novemberdag was dat een welkom gebaar. Het onderstreepte bovendien wat deze dag zo bijzonder maakte: niet alleen samen leren en samen werken, maar ook elkaar ontmoeten en samen iets betekenen voor het dorp.

Dank voor de financiële ondersteuning

Het Vlinderhuis Epe spreekt zijn dank uit aan Stichting het Sint Anthonie Gilde en het W.A. baron van der Feltz Fonds voor de financiële ondersteuning van insectenhotels binnen Project FACET. Met steun van fondsen, partners, bedrijven en vrijwilligers kan het project zich verder ontwikkelen. De waardering betreft de ondersteuning van het project als geheel; daarmee wordt niet gesteld dat het fonds specifiek de locatie in Oene financierde.

Een geschenk dat verder groeit

Het jubileumgeschenk voor 850 jaar Oene is daarmee meer dan een insectenhotel. ‘De Kleine Vos’ nodigt inwoners en bezoekers uit om aandacht te hebben voor wat klein is, maar onmisbaar. Het maakt zichtbaar dat zorg voor de eigen omgeving begint bij dagelijkse keuzes en groeit wanneer mensen samen verantwoordelijkheid nemen.

De leerlingen die vandaag bomen plantten en in de regen afval opruimden, zijn de volwassenen van morgen. Zij ervoeren dat je niet hoeft te wachten op grote plannen om iets te betekenen. Het begint bij je eigen straat, je eigen school en je eigen dorp.

Omzien naar je eigen leefomgeving en omzien naar elkaar: dat is de gedachte die Het Vlinderhuis Epe met ‘De Kleine Vos’ aan Oene wil meegeven.

Het Vlinderhuis Epe | Project FACET – Alles hangt samen.

Het Vlinderhuis Epe • Persbericht 18 november 2026

 

 

 

Laatste nieuws

Agenda

Met dank aan onze sponsoren: